Zandvoort 30-08-'05
België 31-08-05
Frankrijk 31-08 - 11-09-'05
Spanje 11 - 23-09-'05
Marokko 23-09 - 10-10 / 08-03 - 08-06
West-Sahara  
Mauritanië 14 - 17-10-'05
Senegal 18-10 - 25-11-'05
Gambia 04-11 -10-11
Mali 26-11 - 18-12
Burkina Faso 19-12 -
Niger 25/26 - 31-12, 16-01 '06 - 18-02-'06 /
Benin 18-02 - 08-03-'06
Niger 10-06 - 26-06-'06
Tsjaad 06-06 - 30-06-'06
Kameroen 30-06 - 21-07-'06
Gabon 03-07 - 09-08-'06
Congo 23-07 - 09-08'06
DRC  
Angola 09-08 -
Namibië 09 -
Zambia  
Botswana  
Namibië 09 -
Zuid Afrika 02-11 - 13-4-'07
Mozambique 13-04 - 28-4-'07
Malawi 28-4-'07 - 16-05-'07
Tanzania 16-05 - 14-06-'07
Kenya 14-06 - 03-07-'07
Ethiopië 03-07 - 18-07-'07
Djibouti  
Soedan 18-07-'07 -
Egypte  
Libië  
Tunesië  

Donderdag, 1 december, Bamako

   
  Al in geen tijden een reisverhaal geschreven. Met als belangrijkste reden dat er zoveel is om over te schrijven, dat ik mezelf geen raad meer weet. De dingen die wij meemaken zijn zo bijzonder en groots, dat ik niet weet hoe dit in woorden om te zetten. Bang ervaringen te weinig eer aan te doen, door niet de juiste emotie te kunnen weergeven. Maar los van de ‘mooie' ervaringen die wij onderweg opdoen, hebben we ook te maken met de trieste kant van Afrika. Reizen in dit continent geeft veel. Positief maar helaas ook negatief. Iets waarover Peter en ik maar niet uitgesproken raken; Het besef van het leven in Afrika, in al haar complexiteit.
   
 

Op sommige momenten betrap ik ons erop dat wij alleen vanuit een westers standpunt naar zaken kijken en er direct een oordeel over vellen. Maar dat is niet eerlijk. De achtergrond van een Afrikaans land, haar geschiedenis en haar cultuur zijn niet te vergelijken met de onze.

De gemakken, de luxe waarmee onze maatschappij als vanzelfsprekend omgaat. Dit ontbreekt in de Afrikaanse landen. En toch is het zo dat wij, als westerlingen, tijdens onze reis ideeën opdoen. Leren over wat zich hier afspeelt, maar ook -westerse- opvattingen daarover mogen/kunnen hebben. De verbazing over de vaak inefficiënte en niet productieve manier van werken bijvoorbeeld. Het gebrek aan eigen initiatief en aan zichtbare vooruitgang. De irritatie die het eeuwige vragen om cadeaus oproept. De vanzelfsprekendheid dat de Toubab moet geven, of zorgen voor. Dat dit moeilijke onderwerpen zijn blijkt uit de vele discussies die wij onderling voeren, met de Afrikanen zelf en met andere reisgenoten. Vroeger speelde voor mij alles af in mijn eigen kleine wereldje, met mijn persoonlijke problemen, micro-niveau. Nu worden we geconfronteerd met de grote wereld. Die andere wereld. Er is geen ontsnappen, geen verdoving…geen televisie of andere luxe middelen die wij westerlingen gebruiken om niet te hoeven stilstaan bij het leven. Hier is iedere dag opnieuw die confrontatie. De armoede. De honger. De slechte gezondheid. De verschrikkelijke hitte. Het uitzichtloze bestaan.

De vele verschillende oorzaken van de problemen waarmee zij te kampen hebben. Er lijkt geen oplossing te zijn. Vanuit menselijk oogpunt kun je hen niet kwalijk nemen als ze geen motivatie meer hebben om te vechten voor een beter leven. Er zijn praktisch geen succesverhalen waar ze inspiratie uit kunnen opdoen. Waar kunnen deze mensen hoop vandaan halen? En tegelijkertijd is er het gegeven, dat zonder vechten voor een ‘betere wereld' leven helemaal zinloos wordt. Ook voor de generaties die komen.

Om daarmee gelijk op een nieuw probleem te stuiten. De hoeveelheid kinderen. In sommige landen ligt het percentage 14 jaar en jonger boven de 45%. Zoveel meer monden te voeden, zonder enig uitzicht op verbetering van de leefomstandigheden. Kinderen die niet worden gemotiveerd door hun ouders, omdat deze zelf geen idee hebben wat ze kunnen doen en/of geen mogelijkheden hebben voor een betere toekomst.

En dat terwijl elke vorm van opleiding belangrijk is. Niet alleen voor een –westerse- inrichting van de maatschappij, gebaseerd op (inter)nationale en commerciële activiteiten en een redelijke sociale structuur. Maar zonder scholing is het bijvoorbeeld ook praktisch onmogelijk verantwoordelijkheid te leren dragen voor de natuur. Zorg te dragen voor de aarde waarvan iedereen afhankelijk is. Want de hoeveelheid plastic en vuilnis die wij langs de weg, in de dorpen en grote steden treffen is verschrikkelijk. Alles ligt verborgen onder de plastic boodschappentasjes, plastic verpakkingen en blikken. Er is geen enkel besef over de consequenties op langere termijn voor de natuur. Dit kan, negatief bezien, alleen maar leiden tot verslechtering van de levensomstandigheden. En dan is de cirkel weer rond.

   
 

Hoe kunnen zij ontsnappen uit deze armoede? Wanneer die paar mensen, met macht om zaken te kunnen veranderen, vaak corrupt blijken te zijn. Of marionetten zijn van mensen met nog meer macht. Die als belangrijkste doelstellingen het vergroten van hun macht en het vermeerderen van eigen kapitaal/bezittingen hebben.

Wanneer onderwerpen niet meer overzichtelijk zijn als we de ‘samenwerking' met de Westerse landen erbij betrekken. Waar ligt de grens tussen onafhankelijkheid voor de regio en de continue behulpzaamheid van de westerse landen en hulporganisaties? In hoeverre moet je als westers land bijstaan? Hoe ontwikkel je gelijkwaardige relaties wanneer het ene land in de positie van ‘vrager' blijft en de ander ‘gever' is? Wanneer is een westers land behulpzaam en stimuleert het een land onafhankelijk te worden? Wat houdt onafhankelijkheid in?

Wat is het moment wanneer je een land complete onafhankelijkheid kan geven en het leert als, zijnde een kind, op eigen benen te staan. Volwassen te worden. Zelf haar problemen laat oplossen. Zonder een land in de steek laten. Een land te laten creperen.

Onderwerpen die absoluut op hoog niveau worden besproken. Onderwerpen waar de politiek en hoogopgeleiden van NGO's, hun hoofd over breken. Geen structurele oplossingen voor lijken te vinden. Dezelfde onderwerpen waar wij het iedere dag over hebben. Als de buitenstaander die kijkt naar het leven van de ander. Als de buitenstaander die er zelf voor kan kiezen hoe te leven. Op een simpele manier. Net als zij. Of in de veiligheid van de luxe, westerse geneugten. Wanneer wij vermoeid zijn van het reizen, van de hitte, van de eenvoudige manier van leven is dat het moment dat wij terugstappen. Weer opladen. Ons kunnen ontspannen en voorbereiden om opnieuw de hitte in te gaan. Om opnieuw een aantal dagen simpel en eenvoudig te leven. Maar dan is het nog steeds niet in armoede.

Wij hebben uitzicht.

   
Mali
Bamako
 
Dogon Country