Zandvoort 30-08-'05
België 31-08-05
Frankrijk 31-08 - 11-09-'05
Spanje 11 - 23-09-'05
Marokko 23-09 - 10-10 / 08-03 - 08-06
West-Sahara  
Mauritanië 14 - 17-10-'05
Senegal 18-10 - 25-11-'05
Gambia 04-11 -10-11
Mali 26-11 - 18-12
Burkina Faso 19-12 -
Niger 25/26 - 31-12, 16-01 '06 - 18-02-'06 /
Benin 18-02 - 08-03-'06
Niger 10-06 - 26-06-'06
Tsjaad 06-06 - 30-06-'06
Kameroen 30-06 - 21-07-'06
Gabon 03-07 - 09-08-'06
Congo 23-07 - 09-08'06
DRC  
Angola 09-08 -
Namibië 09 -
Zambia  
Botswana  
Namibië 09 -
Zuid Afrika 02-11 - 13-4-'07
Mozambique 13-04 - 28-4-'07
Malawi 28-4-'07 - 16-05-'07
Tanzania 16-05 - 14-06-'07
Kenya 14-06 - 03-07-'07
Ethiopië 03-07 - 18-07-'07
Djibouti  
Soedan 18-07-'07 -
Egypte  
Libië  
Tunesië  
Dogon Country 13-17 december 05
   
 

Moussa wijst omhoog. Gekleed in een spijkerbroek en een lichtblauw overhemd is het alleen de badge dat verraadt dat hij een gids is. Afkomstig uit Dogon Country spreekt hij de hoofdtaal (er zijn 84 dialecten) en weet veel over de gebruiken en tradities. Ingespannen volgen wij zijn wijsvinger omhoog langs de kliffen. Reusachtig stijgen ze boven ons uit. De roodbruine kleur scherp aftekenend tegen de helblauwe lucht. Het is net drie uur geweest. De zon speelt haar spel met de schaduwen van uitstekende rotspartijen. Enkele vormen lange, smalle driehoeken met de punt omhoog, in groepjes van 2 of 3 bij elkaar. Omringd door vierkante blokken met kleine vierkante gaten. Onze ogen raken beter gewend en langzaam veranderen rotsblokken in lemen hutjes en smalle graanschuurtjes met rieten puntdaken. Een niet bewust zoekend oog zou in de bescherming van de kliffen het Dogon-dorpje niet hebben ontdekt.

We zijn alledrie stil (Peter, Andy & ik). Overweldigd door wat we zien. Waar de mens op een ‘simpele en eenvoudige' manier toe in staat is; Als een kameleon onzichtbaar te worden in de natuur. Kleur, maar ook vorm aanpassend. Als bescherming en in pure schoonheid. Althans zo vinden wij, met moeite het gevoel onderdrukkend dat wij ons in de Efteling bevinden (hoe oneerbiedig!). Wanneer we langzaam met de auto onze weg vervolgen lijkt het of we door een museum rijden. We wanen ons in een andere wereld, een ander tijdperk. Als kleine kinderen die een sprookjeswereld betreden. We weten nu iets beter wat we kunnen verwachten en al snel worden de contouren van een volgend dorpje zichtbaar. Dogon-dorpjes zijn op 3 plaatsen te vinden: het dal, halverwege de kliffen en bovenop de kliffen.

Onze magische reis is begonnen bij Douentza, het noordelijke gedeelte van Dogon Country. Speciaal gekozen omdat dit gebied gelukkig nog weinig door toeristen wordt bezocht. Dit is merkbaar wanneer we rond half zes bij een dorpje aankomen en besluiten daar de nacht door te brengen. De auto is binnen enkele seconden omringd door tientallen nieuwsgierige kinderen en volwassenen. Tijdens onze rondleiding door het dorp hebben we een gevolg van minstens 40 man. Er ontstaat grote hilariteit als we foto's nemen. Iedereen verdringt zich voor de lens om dan giechelend zichzelf terug te vinden op het kleine schermpje aan de andere zijde van de camera. We kunnen slapen in het bescheiden kampementje dat dit dorpje rijk is. De opbrengst van onze nacht wordt gebruikt ten gunste van het dorp.

Ik zit midden in een open veld. Omringd door de imposante kliffen. Helder verlicht door de bijna volle maan en honderden flonkerende sterren. Het licht schijnt zo fel dat ik met gemak het ‘buurdorpje' kan onderscheiden. Gebouwd halverwege de kliffen. Morgenochtend vroeg gaan we daar naar toe. Een vrij steile klim. Voor ons waarschijnlijk zwaar. Voor de bewoners routine van iedere dag, als ze water moeten halen uit de put hier beneden, in het dal.

We zijn moe. Voldaan, maar uitgeput door alle nieuwe indrukken en de soms ondraaglijke hitte (terwijl het nu winter is). Het avondeten wordt echter pas om half tien geserveerd.

Niet gerekend op bezoek moest de kip nog worden geslacht. Ter ere van onze aanwezigheid wordt een waar feestmaal geserveerd.

“Er is een begrafenisfeest vandaag in een dorp iets terug in de richting waaruit wij vandaan zijn gekomen,” vertelt Moussa, “Eén van de oudjes sprak hier vanmorgen over. Het is vandaag de eerste dag en het feest zal rond het middaguur beginnen. Misschien bijzonder voor jullie om hierbij te zijn.” Met de oudjes bedoelde hij de oudste mannen van het dorp. Zij hebben binnen het dorpje hun eigen ‘hangplek'. Vaak een mooie locatie met groots uitzicht waar een houten afdak is gebouwd wordt ondersteund door rotsblokken. Je kunt hier niet rechtop staan. Speciaal zo ontworpen om gedurende heftige discussies geen mogelijkheid te hebben om met een staande positie meer macht uit te oefenen. Ook handgemeen wordt hierdoor moeilijker gemaakt. Tijdens ons bezoek aan het dorpje vanmorgen hebben wij daar een half uur met vier oudjes doorgebracht.

Verrast kijk ik Peter aan. Zal dit zo'n feest zijn waarover ik gelezen heb?

De rituelen. De dansers. De trots van de Dogons: de Maskers.

Slechts 1 keer per jaar wordt een dergelijk festival/afscheidsfeest georganiseerd. Dan wordt afscheid genomen van alle overledenen dat jaar. Het feest kost maanden voorbereiding. Met grootste zorg worden nieuwe maskers ontworpen en gemaakt. Zorgvuldig wordt de choreografie door de dansers bestudeerd. Niks wordt aan het toeval overgelaten.

Het middaguur blijkt half vijf te zijn. Ruim 4 ½ uur zijn wij onderdeel van het eerbetoon. De eer te mogen zitten in de schaduw naast de hut van de hoofdpersoon van vandaag; de zoon van de overleden Hogon, de meest geheimzinnige en belangrijke man van het dorp. De Hogon is de uitgekozen persoon die contact heeft met de spirituele wereld, toegang heeft tot de geheimen van de natuur. De mysterieuze man die de offers maakt wanneer zij nodig zijn. Niemand mag hem in zijn positie als Hogon nog aanraken. De naam die hij droeg als gewoon mens mag niet meer worden uitgesproken. De dood van de Hogon van dit dorp maakt dit feest nog meer speciaal. Mensen uit dorpen veraf gelegen (buitenlanders genoemd) komen langs om hun eer te betuigen. Ze schudden de hand van de zoon. Ze schudden onze hand. Allemaal mooi aangekleed. Maar de vrouwen in het bijzonder. Glanzende stoffen, heldere felle kleuren. De mooiste kralen rond de hals. Ingewikkelde lange zilveren sierwerken bungelen aan oren. De ogen worden opgemaakt, wenkbrauwen aangezet en een zachte glans op de lippen.

Alles voor dit feest, een feest dat drie dagen duurt. Slechts 1 keer per jaar plaatsvindt. En wij hebben het grote geluk erbij te mogen zijn!

De muziek zwelt aan. Het tromgeroffel wordt harder en indringender. Het waarschuwt ons, schudt ons wakker, neemt ons mee naar een andere dimensie. Mijn hart slaat een slag over. Ik voel de spanning toenemen. En dan, daar komen ze. De Maskers. Hun lichamen golven, buigen, draaien. Het onderlichaam stampt op het ritme van de drums. Roodgele stofwolken veroorzaakt door de dansende voeten hangen als een mysterieuze mist om hun heen.

Dit is een onvergetelijk schouwspel. Een korte blik in hun echte wereld. Niet nu opgezet als vermaak voor de toeristen. Maar het echte leven. Met gebruiken, rituelen en offers voor ons geheimzinnig en onbekend. Een nieuwe realiteit. Een nieuw besef van leven.

We brengen bijna vier dagen door in Dogon Country. De dagen zijn gevuld met lange wandelingen, klimmen, bewonderen en verwonderen…. De nachten brengen we door onder de heldere sterrenhemel. Op het dak van een hutje. Beschermd door alleen een slaapzak. In het gezelschap van de beschermer van de nacht en zijn metgezellen. De maan en zijn sterren zijn nog nooit zo dichtbij geweest.

Hoe meer we het middengedeelte van Dogon Country naderen, hoe meer toeristisch het wordt. Overal rijden er grote terreinwagens met blanken rond. En het zijn daar de souvenirverkopers die als vliegen tegen je auto zijn aangeplakt. Zonde. Maar niet meer tegen te houden. Daar verlaten wij deze sprookjeswereld. Met in onze herinnering het hoogtepunt voor altijd vastgelegd; Het geluk om de indrukwekkende maskers in levende lijven te mogen aanschouwen.

   
Mali
Bamako
 
Dogon Country